barnetegiak

------------------------------

Asteburuko barnetegiak, 60 ordu euskaraz

AEK euskaltegiek beren asteburuko barnetegietako ateak zabaltzen dizkiote, euskara ikasten ari den herritar guztiei. Hizkuntza bihotzetik ahora salto egiteko aukera eskaintzen dute.

Hasi bihotzetik eta mingainera, hasi mingainetik eta mundura, martxan jarri da lege berri bat: euskaraz Euskal Herrian. Hauek izan daitezke AEK euskaltegiek eskaintzen dituzten asteburuko barnetegien filosofia biltzen dituzten hitzak. Izan ere, asteburu honetan martxan jarriko diren barnetegiek xede bat dute: euskaraz bizi-tzeko aukera eskaintzea.

Urtetik urtera, udaberriko lehen loreak jaiotzen hasten direnean, ikasturteko lehen barnetegiak sor-tzen hasten dira. Baina aurtengo udaberria euskal lorez jantzirik dator. AEK euskaltegiek Euskal Herri osoari zabaldu dizkiote asteburuan antolatzen dituzten barnetegietako ateak, hizkuntza ikasten ari diren herritarrek buruan preso dituzten hitzei mingainaren lagun-tzaz askatasuna eman diezaieten. Eguneko 24 orduak ingurune euskaldun baten bihotzean bizi ditzaten.
--------------------------------------------------------


artikulu hau irakurri eta gero beharrezkoa iruditzen zait barnetegiei buruzko informazioa elaraztea:

               Euskara 24 orduz egin ahal izateko,  barnetegiak dira  aukera paregabea, hauek ikasleei eskolak ez ezik egoitza eta mantenua ere eskaintzen dien ikastetxeak dira, hau da, horrelako eskaintzak dituzten euskaltegiak dira.

                Ikastetxe batzuk urte osoan barnetegi gisa funtzionatzen dute, beste batzuk berriz, udan edo bestelako urte-sasoiren batean bakarrik.

                Barnetegiek ikasleari beste ikasleekin bizitzea ahalbidetzen die, beraien antzeko euskara maila dutenekin euskara praktikatzeko aukera. Barnetegietan ekintza desberdinak egiten dira hizkuntza lantzeko, eta sarritan euskara dakien herriko jendearekin euskaraz aritzeko ekintzak eta programak antolatzen dira, ez baitira arlo teorikoan bakarrik finkatzen, praktikotasuna bilatzen baitute, baina dena euskara erreferentzi duelarik, euskara ikasteko eta hobetzeko asmoz.

                Gaur . Egun hainbat barnetegi aurki genitzake, urte osoan zehar irekita daudenak, hala nola, Zornotzan, Lazkaon, Lesakan, Ondarroan eta Errigoitin daude besteak beste.

euskaltegiak

Euskara lantzeko beste metodo bat euskaltegiak dira, hauek euskara irakasteko ikastetxe edo akademiak dira. 

1976 eta 1977 ikasturtean euskara-ikasleen kopuruak nabari egin zuen gora. Hori dela eta, euskalduntze-alfabetatze mugimenduak euskara irakasteko eskola bereziak sortu behar izan  zituen.

1989an euskaltegiak legeztatuak izan ziren Euskal Automonia Erkidegoan (EAE) HABESEA (Helduen Alfabetatze eta Berreuskalduntzeko Erakundea Sortarazteko eta Euskaltegiak Araupetzeko) legea zela eta.  Euskaltegiak publikoak zein pribatuak izan daitezke.  HABEk eredu izan nahi zuten euskaltegi publiko batzuk eraiki zituen, eta udal-euskaltegi publikoak ere sortu ziren herri batzuetan. Euskaltegi pribatuen artean legeak bi mota bereizten ditu, homologatuak eta libreak, baldintza instituzional eta akademikoen  eta jasotako diru-laguntza publikoaren arabera bereizten direnak.

                Nafarroan EAEn dagoen antzeko sistema dago legeztaturik, baina Ipar Euskal Herrian ez dago euskaltegi publikorik, hortaz helduentzako euskara-irakaskuntza ia osoa AEKren eskutik doa.

1993an HABEk EAEn euskaltegi libreei diru-laguntza kendu eta urte beteren buruan HABEk berak eraikitako euskaltegiak itxi egin zituen.  AEKrekin hitzarmena egin zuen, horren euskaltegi libreen homologazioa bideratzeko eta euskara ikasteko eskabidearen arabera beharrezkoak ziren euskaltegien mapa definitzeko.

HARRO

Atzo bazkari familiarra izan nuen, 20 pertsona inguru egon ginen mahaiaren inguruan bildurik, adin tarte desberdinekoak haur, gazte zein nagusi, eta herrialde ezberdinetakoak, Busturia, Mungia, Bermeo, Laukiz edota Bilbo aldekoak.

Etxean denok dugu euskara ama hizkuntza, baina bazkaltzen geundela izekok hitz bat esan zuen eta mahaian geunden askok ez genuen hitz horren esanahia ezagutzen, eskatza. Zelan izan liteke posible? Zelan nahiz eta famili berekoak izan eta ama hizkuntza bera izan ez ulertu batek esandakoa?

Argi dago herri bakoitzak bere kultura duela, bere identitatea, bere historia, besteengandik ezberdintzen duen zerbait duela. Horren adibideetariko bat euskara izan daiteke, hitz bat hainbat modu ezberdinetan esan daitekeelako, eskatza, sukaldea, sutea, sutia,....

Nahiz eta Euskara hain zabala izan, hau da, mintzatzeko edo idazteko hainbat era izan, euskara bakarra dugu, gure euskara, euskaldun egiten gaituena, elkar ulertzeko balio digun hizkuntza dugu, Gontzal  Mendibilek, bere abestian dioen moduan “Guziok gara eskualdun, guziok anaiak gara, nahiz eta hitz ezberdinez, bat bera dugu hizkera” beraz gu geu HARRO egon gaitezkeen hizkuntza bat da

          Hori honela izanik, harrotasun osoz esan dezakegu hizkuntza aitzindari eta aberats baten jabe gara. 

bertsolaritza

Beti euskaldun sentitzen gara
bai egunez ta bai gabaz
ta zeintzuk geran geuk azaltzeko
gu ez ote gera kapaz?  
Sarri askotan nago amorruz
sarri askotan algaraz
baina egungo lema bakarra:
Euskal Herrian euskaraz
nahiz batzuk egin erdaraz.

Eta sarritan ni triste antza
nago begira jarririk
ez dagoelako nire bihotza
poztuko duen berririk.
Beti euskeraz behar genuke
ez dago beste neurririk.
Nik ez nuke nahi bere hizkuntzan
mintzatzen ez den herririk. (bis)

Euskal Herrian sortu ginen gu
bertan hazi eta hezi
eta inolaz ez det joan nahi
neure herritik ihesi.
Denek ez dute hemen egiten
denek ez dute ikasi
eta egiten ez dunak ez du
euskaldun izenik mezi. (bis)

Bertsolaritza abestuz, errimatuz eta neurtuz egiten den berbaldi bat da. Ahozko euskal literaturaren adarretako bat da. 

Bertsolaritza, hezkuntzan landu daiteken gai bat izan daiteke, haurrei asko gustatzen zaiena eta euskararekin lotura oso zuzena duena, hizkuntzaren izaera indartzen baitu.

                Nik ikasi dudan eskolan esaterako, bertsolaritza ikasturte oso batean zehar landu genuen, era praktiko batean. Ekitaldiak egiten genituen, gure zonaldetik hurbil zeuden ikastetxeetako ikasleak, gure kurtso bereko ikasleak, etortzen ziren gure zentrora ikasturtean zehar ikasi genuena ikustera, eta ondoren gu joaten ginen beraiek egiten zituzten ekitaldiak ikustera. Euskara praktikatzeko beste era ezberdin bat da, haurrei asko gustatzen zaiena. Honelako ekitaldiekin, beste hainbat gauzaren artean pertsona berriak ezagutzeko aukera izatea eta jendeari ikasitakoa erakusteko beldurra galtzea lortzen da.

Hala ere, bertsolaritza, beste era askotara ere landu daiteke, kazetaritzan adibidez. Guk kazetaritzarako programa zaioak prestatzen genituen, astero zaio bat egiten genuen eta horretarako, lehenengo eta behin programa nola bideratu pentsatu behar izaten genuen. Bakoitzari paper desberdinak banatuz, nor izango zen aurkezlea, nortzuk bertsolariak, nor gaia jartzen zuena, eta nortzuk ziren telefonoz deitzen zutenak;  programa zaio batean ikasle guztientzako lekua ez zegoenez, astero aldatzen genituen pertsonaiak.

Bertsolaritza beti ezagutu dugu aisialdirako ekintza bezala, hau da, ohituta gaude bertsoak entzuten soilik erakustaldietan, bertso-txapelketetan, afari edo herri bazkarietan, trikitixarekin lagunduta, jaialdietan …  Baina bertsolaritza baliagarria izan daiteke hezkuntzarako, hiztegi aberatsa beharrezkoa baita. Horrez gain, erritmoen nozioa ere eduki behar da, hau da, abesti desberdinen erritmoa kontrolatu beharra dago. Bat bateko bertsoen sorketa egiteko azkar pentsatu behar da, batez ere beste batekin lehian aritzean.

                Bertsolaritza ikasteko bertso eskolak daude. Hauetan bertsoak sortzeko beharrezkoak diren ezinbesteko arauak, hiztegia, erritmoa … irakasten da. Euskal Herriko bertso eskolak 1974-1983 urtean sortu ziren, dozena bat baino gehiago ziren, horien artean Mungiakoa.

                Bertsolaritzak hasiera batean euskara bultzatzea zuen helburu, eta badirudi nolabait lortzen ari dela, horren adibide da bertso-txapelketetan biltzen den jende mordoa. Euskal Herriko hizkuntza den euskara bultzatu beharra daukagu, plazaratu beharra, eta nola ez, erabili eta abestu beharra, Jokin Sorozabalek 1989ko txapelketako finalean botatako bertsoak dioen bezala:

Eskerrik asko bertsozaleok
goxoki eta apalki
nahiz ta txapela ta sari hauek
beti zerbait erabaki
bertsolaritzak denok nahi dugun
bidea badaramaki
hemen falta den Amurizak behin
esan zuen hain ederki:
“Herri bat ez da sekula hiltzen
kantatzen baldin badaki”.

ados al zaudete?

Hona hemen, Beñi Agirrek, euskarazko irakaslea denak, irakasten duen hizkuntzari buruz idatzitako artikulua, bertan bere iritzia ematen du,zer den euskaldun izatea hain zuzen ere,  ados al zaudete berak aipatzen duenarekin? Berak defendatzen duenarekin? Uste al duzue euskalduna izatea euskaraz egitea dela?  

Eman zuen iritziak!!

Euskal Herria, euskararen herria da

Beñi Agirre

Berriro. Euskal Herria euskararen herria da, ez euskaldunen herria. Euskal Herria hitzak luralde kontzeptu bati egiten dio erreferentzia hasieratik. Lurralde horretako gizakiek sortu eta bertan garatu zuten euskara, etengabe berrituz gaur egungo euskaldunongana, euskaraz hitz egiten dugunongana, iritsi dena. Hemen, betidanik eta etenik gabe izan den hizkuntza, euskara da, baina, horrek ez du esan nahi lurralde honetan euskaraz soilik hitz egin denik beti. Gure herrian, zeltekin, zeltiarra; erromatarrekin, latina; godoekin, germaniar zaharra; arabiera; hebraiera; erromantzeak; gaztelania..., eta abar bizi izan eta bizi dira gurearekin batera.

Euskararen lurraldea Axularrek kokatu zuen zehaztasunez 1643an: “Badaquit halaber ecin heda naitequeyela euscarazco minçatce molde guztietara. Ceren anhitz moldez eta differentqui minçatcen baitira euscal herrian, Naffarroa garayan, Naffarroa beherean, Çuberoan, Lappurdin, Bizcayan, Guipuzcoan, Alaba-herrian eta bertce anhitz leccutan.”. Beste anitz leku horiek zehaztu egiten ez baditu ere lehenago euskaraz mintzo eta nafar erresumaren parte izan ziren Aragoi, Biarno, Errioxa eta abarrei egingo dio erreferentzia seguraski Axularrek. Hortaz, Euskal Herriak eta Nafarroa osoak lurralde berbera hartzen dute, non jende bera bizi den eta nafar hiritar gisa subjektutasun politikoa duten. Euskal herritarra izatea eta nafarra izatea gauza bera da; euskalduna, aldiz, euskara+duna, euskaraz (nafarreraz) aritzen dena da soilik.

Gure hizkuntza euskara izenez ezagutu aurretik, berriz, “nafarrera” bezala ezagutzen zen. 1167an, gaztelarrek nafar mendebaldea inbaditu aurretik, “linguae navarrorum”, nafarron hizkuntza deitu zion latinez orduko gure Antso VI.ak. Hortaz, erresuma zabaldu izan zen lurretako nafarren berezko hizkuntza nafarrera zen, Garonatik Monkaio haranetaraino eta Kastro Urdialesetik Pallarseraino. Jakina da, garai hartan, Nafarroa hartan, erabiltzen ziren hizkuntzak bat baino gehiago zirela; besteak beste, arabiera, hebraiera, nafar erromantzea, oczitaniera edo oc hizkuntza... Jakina da, halaber, garai hartako herritarrak instituzio bakar baten eta legedi, piriniar zuzenbidea deitua, bakar baten pean bizi zirela denak; beraz, zilegi bekit honakoa esateko lizentzia: hizkuntzek bereizkeriarik egiten ez zuten herri bakar bateko subjektu politikoak ziren denak.

Gaur egun, berriz, Nafar lurraldearen mendebaldeko Eusko Jaurlaritzak “Kulturaren Euskal Kontseilua” sortu berri du, “Euskal kulturaren Kontseiluaren” ideiaren aurrez aurre jartzeko. Kulturaren (singularrean) Euskal (ez euskara, baizik eta euskal lurralde murriztu baten adierazgarri) Kontseilua. Kultura bakarrarena bada, singularrean, zein kulturaren ordezkari izateko jaio da? Euskal kulturarena ala espainolarena? Hasieran biak eta gero bakarrarena izateko agian? Zeinena?

Kontseilu horren egitekoa, aitzitik, garbiagoa dirudi: Kulturen Aldeko Herritartasun Kontratua garatzea (kulturen, pluralean). Erdi Aroan Nafarroa osoan gertatzen zen bezala gertatzen da gaurko Euskal Herrian, beraz, Nafar mendebaldean ere: euskal-nafar kulturan bizi diren  nafarrak ez ezik ukraniar, errumaniar, arabiar, hegoamerikar…, eta batez ere txinatar kulturan jaio eta bizi den anitz jende bizi gara hemen eta elkarrekin. Hortaz, non daude kultur aniztasun hori guztia ordezkatu behar dituzten partaideak Kulturaren nafar mendebaldeko Kontseiluan? Zergatik daude egiteko horretan soilik euskal kulturaren ordezkariak eta Komunitate Autonomoan erroldatutako kultura espainiarraren sortzaileak? Non daude gainerako kulturen berri zuzena eman dezaketen pertsonak?

Bai Kulturaren Euskal Kontseilua bai eta Kulturen Aldeko Herritartasun Kontratua gezur hutsak dira biak ala biak. Iruzurra. Ikuspegi inperial inbaditzailetik egindako asmakizunak dira. Azken hamarkadatan gurera etorritako emigrazioaren presentzia baztertu egiten dute espainolek eta kultura aniztasuna bi erreferentera mugatzen dute: espainiarrena eta euskaldunena. Gainera, maltzurkeriaz, bi horietakoek hirugarren batzuk bazter uzteko komuneko interesa dugula ikusarazi nahi digute. Diotenez, hori lortuz gero, bi kultura “nagusien” arteko mestizaia modu naturalenean emango litzateke eta bakoitzak egindako ekarpenez euskadiko identitate berria sortuko litzateke, mundukoa, eta ez parke tematiko bateko hizkuntza, kultura eta itxura kaxkarreko gizartea.

Maltzurra benetan planteamendua. Azpian dagoena da “parke monotematikoa” egiteko nahia, hizkuntza bakar banakoa, Iparraldean frantsesa eta Hegoaldean espainola. Horretan ari direnek, ordea, ez dute merezi beraientzat eskatu eta besteei

ukatzen dieten errespetua. Euskalduna euskaraz egiten duena da, euskal literatura euskaraz egindakoa eta euskal kultura euskaraz sortzen dena da. Ez dugu ezkutatuko, euskarak identitatea ere markatzen du; baina, inor ez da euskaldun jaiotzen, baizik eta hala izan nahi duena da euskalduna. Euskara ikasi eta erabili egiten da. Batzuk gurasoengandik jasotzen dute lehen hizkuntza gisa, besteek ikasi egiten dute, ikastolan, euskaltegian edota lagunartean. Txinera, arabiera, gaztelania edota frantsesa etorri aurretik hemen bada euskara, horregatik da hau Euskal Herria, euskararen herria.

Beñi Agirre

Euskara irakaslea.

 

KORRIKA

KORRIKA, euskara bultzatzeko egiten den beste ekitaldi bat da.  Bi urterik behin egiten da eta Euskal herritik zehar, herritarren laguntzaz egiten den lasterketa martxa da, manifestazio baten modukoa. AEK-k antolatzen du, euskararen berreskuratzea eta Euskal Herriaren berreuskalduntzea xede duen erakundeak. 

 KORRIKA orain dela 30 urte hasi zen, euskara oinarri zuela,  euskal herriko errepideak, herriak, kaleak, jendez betez. Lehenengo lasterketak Euskal Herria Oñatitik Bilbora zeharkatu zuen eta jada, gaur egun, badira 17 korrika bete direnak.

            Korrika honetan, hasiera- hasieratik mezu sekretu bat idazten da, lekukoaren barruan  gordetzen dena eta lasterketaren amaiera-arte ezin dena irakurri. Horretarako, helmugan, ekitaldi bat egiten da, euskal musikarekin eta bertan aukeratutako pertsonai ospetsuek irakurtzen dute mezua.

       Lekukoaren barnean doan mezua eta pankartan idatzita dagoen leloa bezala, abestia ere urtero aldatzen da.urte bakoitzean euskal musikari talde batek egiten du, aurten esaterako gose taldeak sortu du, maitatu, ikasi, ari...euskalakari izenburuaz, hori izan baita aurtengo leloa.

KORRIKA TXIKIA:

Euskal Herriko herri bakoitzean korrika txikia antolatzen da, hau da, ume zein gaztei zuzendutakoa. Herriko eskola zein ikastetxeek hartzen dute parte ekitaldi honetan, herri osotik zehar korrika eginez. KORRIKA honetan umeak dira protagonista, beraiek prestatzen baitute soinean eramaten duten petoa. Bakoitzak nahi duen  kolorez egiten du, bere peto propioa sortuz, nahiz eta guztiek zentroaren zigilu propioa eraman. Ikastetxe bakoitzak bere pankarta prestatzen du, euskarari erreferentzia egiten dion lelo bat erdian duelarik. Horrez gain, lekukoaren hautaketa ere egin behar izaten da, normalean zozketaz erabakitzen da nor edo nortzuk izango diren kurtso bakoitza ordezkatuko dutenak. Gehienetan bi pertsona izaten dira berau eramaten dutenak, beti ere korrikaren buruan joanez, hau da, pankartaren aurrealdean joanez.

Jolasa eta euskera



Askotan entzun izan dugu jolasa umeentzat oso garrantzitsua eta ezinbestekoa dela, giza harremanak sortuko direlako, motrizitatea lantzen delako, HIZTEGIA aberasten delako, balore ezberdinak ikasten dituztelako,...  beraz zergatik ez erlazionatu gure hizkuntzarekin?

Ohituta gaude, betiko jolasak erabiltzera, erdarazko jolasak hain zuzen, baina badaude euskerazko hainbat eta hainbat jolas, oraindik ez ditugunak ezagutzen eta baliagarriak izan ditzakegunak.

ZOTZ EGITEKOAK

Dona-dona

Dona- dona katona
Sutondoan amona
Lepotik behera kutuna
Atera kanpora neska mutila

Harriola- marriola


Harriola- marriola
Orratza zorrotza,
Zizta gaitz, hari txarra
Tirabira,
Zirriz-zarran eta zazt


ABESTEKOAK


Domina abanti 
                                                                          Domina abanti

Dinuba aprego

Trikitixa, trikitrixa,

Tritikritxa, xa, xa, xa

Domina abanti,

Domina aprego

Hankak zabaldu

Trikitrixa, trikitrixa

Trikitrixa, xa, xa, xa

Domina abanti,

Domina aprego

Hankak okertu

Trikitrixa, trikitrixa

Trikitrixa, xa, xa, xa

Domina abanti,

Domina aprego

Burua gora,

Trikitrixa, trikitritrixa,

Trikitrixa, xa, xa,xa

MUGITZEKOAK


Sorbalda irakurtzen:

Taldekide bakoitzak pegatina bat edukiko du, eta pegatina bakoitzean pertsona bakoitzak hitz bat idatziko du, beste guztiak ikusi barik.

Ondoren taldea 2-ko taldeetan banatuko da. Joku honen helburua, kidearen sorbalden jartzen duena irakurtzen saiatzea da, baina batak bestea oztopatu behar du ahalik eta beranduen irakurtzeko.
Dirudiena baino zaila da, hain zuzen ere zure bikotekidea ezin duzulako ukitu.


Zapitxo kooperatiboa

Bi taldetan banatuko gara. Taldekide bakoitzari probintzia bakoitzaren izena emango diogu, bi taldeetan izen berdinak. Erdian zapiarekin dagoenak, bi, hiru edo nahi beste probintzien izenak esango ditu, orduan taldekideek bat gainean eramango dute. Gainean daramaten horrek zapitxoa hartuko du eta beraien aldera eramango dute, beste taldekoek harrapatu gabe.

Fruta mazedonia

Espazio zabal batean kide kopuruaren arabera uztailak jartzen dira, bat izan ezik. Irakasleak ume bakoitzari fruta baten izena esango dio: sagarra, marrubia, platanoa eta laranja.

Kide bakoitza uztai baten barruan kokatuko da, bat izan ezik. Hau espazioaren erdian geratuko da. Eta berak esango du: “ frutazko mazedonia nahi dut” eta nahi dituen frutak esango ditu. Aipatutako fruten taldekideak beste uztai batera mugitu beharko dira eta erdian dagoen pertsona ere uztai batera mugituko da.
Honela, beti kide bat kanpoan geratuko da. Honek berriko nahi duen fruta mazedonia esango du.
Nahi duenak koktail bat eskatu dezake, honela taldekide guztiak mugitu beharko dia.

SOKA SALTOAN HARITZEKOAK:

Hamabostarena

Hasieran banan- banan sartu eta atera egiten dira. “bat eta bi” esatean sartu egiten da bat eta bertan geratzen da, hurrengo hiruak berdin eta abestia bukatzean lauak batera irteten dira.

Jolastu gaitezen denok

Soka jokoan, soka jokoan

Hator euskaldun bai

Dagokigun eran, dagokigun eran euskara hutsean.

Bat eta bi, hiru, lau eta bost hamar gehiagorekin

Beti dira hamabost

Txoria goian kantari

Txoria goian kantari,
gu hementxe dantzari.
Zapia lurrera bota,
eta gora ekarri.
Bat, bi, hiru, lau,
bost,sei eta zazpi,
galtzen duena etorri

Sokara sartzen den pertsona, eskuan zapi bat eraman beharko du eta abestia jarraituz zapia lurrera bota eta gero jaso egin beharko du.


ESKUEKIN JOLASTEKOAK:


Banpiro bat naiz

Ban- pi-ro- bat- naiz

Banpiro bat naiz

Erdi zoro nago

Baraba

Goizetan ikasten dut

Hamabiak jotzen dutenean

Txotxolotu egiten naiz

Baraba

Uu aa uuu a

Baraba

Uu aa uuu a

Nire aita drakula da

Nire ama bere alaba

Anai bat ere

Badaukat

Baina xurgatzen

Onena naiz

Baraba

Uu aa uuu a

Baraba

Uu aa uuu a

Abestiak PARABA, UU-AA-UUU-A esaterakoan eskuen mugimendu hauek etengo ditugu, eta eskuak eta gerria alde batera eta bestera mugituko ditugu, azkeneko A esatean eskuak aurpegi parean jarri eta hatzamarrak aurrera begira ditugula banpiro aurpegia jarriko dugu.


Epo itai tai e
Epo itai tai e
Epo iitai tai epo
Ituki ituki epo
Ituki ituki e




EPO: bi eskuekin hanken gainean txalo eman

ITAI: txalo eman eskuekin burua ukitu

E: besoak bularrean gurutzatu
ITUKI: bi eskuekin

Aipatutako jolas hauek, adibide  batzuk baino ez dira izan, hauetaz gain,  euskarazko jolas anitz aurki ditzakegulako haurrentzat dibertigarriak izan daitezkeenak eta euskara hiztegia bultza ditzaketenak.